Novemberhelg

Det har vore ei helg med stort spenn. Fredag inntok ein gutegjeng med datamaskiner stova og rigga seg til med lan. Det var leidningar og dupedittar i alle retningar, og det blinka blått i mørket. Musikken dundra, og stemmeskiftestemmene gjekk på høggir. Det var kommentarar, latter, sigersbrøl og banning om kvarandre, medan spelerundane gjekk sin evige gang.

Mor stod på kjøkenet rett ved sidan av og laga pizza til gjengen medan partyet var i startfasen, og lydbildet var relativt heftig. Musikken var i sjangeren heavy metal, og skotsalvene frå skytespela på skjermen konkurrerte med dundrande bass og trommer. Assosiasjonane som forma seg på min indre skjerm gjekk i retning av dommedag og  scener frå krigssoner på dagsrevyen.

Det neste døgnet gjekk det i eitt, og trykket og stemninga var jamnt høg. Lattersalvene vitna om ei skikkeleg feststund for dei unge. Vi gamlingane gjorde vårt beste for å ligge lågt i terrenget og ikkje vere til sjenanse, og sneik oss inn og ut av kjøkenet for å hente det mest nødvendige av matvarer, før vi søkte tilflukt ved TV-en på loftet.

Heile natta heldt dei på, og då morgonen kom låg det framande gutekroppar og sov i sofaen, under pledd og rundt omkring. Utpå føremiddagen rakna dei til liv og fekk servert frukost. Så var det ny runde framfor skjermane, fram til foreldra stilte med bil til heimtransportering av sin utrangla fjortis, med tilhøyrande datamaskin, kablar og tilbehør.

Laurdag kveld var vi på konsert i Førde, Händels Messias framført av kor, solistar og strykeorkester. Kontrasten var total. Ei scene fylt av oppunder 100 personar med sine stemmer og akustiske instrument. Fiolinar, cello, cembalo. Ikkje ein mikrofon, ikkje ein kabel. Berre klangen av menneskestemmer, treverk og strengar. Tjukke notebøker med verket som Georg Friedrich Händel, hoffkapellmeister hos kong George 1., skreiv i London hausten 1741.

Og medan vi sat der og lot barokkmusikken snirkle seg harmonisk gjennom verket om Messias, basert på bibeltekstar om frelsaren sitt komme, fall våre rastlause sjeler til ro.
Kanskje var det den voldsomme kontrasten til lydinntrykka det føregåande døgnet, kanskje var det berre den fullenda forma og dei regelmessige harmoniane, den mjuke klangen og dei lange linjene som lot oss senke oss ned og puste med magen.

Den gode Georg Friedrich skreiv verket på 24 dagar, i følgje programheftet, ein utruleg prestasjon. «I desse tre vekene trekte Händel seg bort frå verda og såg ut til å vere i ein slags transe. (…) Ein dag fann tenaren han sitjande med tårer strøymande frå augo etter at han hadde fullført Halleluja-koret, og han utbraut: «Eg trudde eg såg heile himmelen føre meg, og den store Gud sjølv!»» Verket vart framført i London og Dublin i 1742, 1745 og 1749, og så seks dagar før Händel brått vart sjuk og døydde i 1759.

Og der sat vi, i Førdehuset i 2012, og høyrde på Førde kammerkor, Sogndal songdal og eit samansett orkester frå Sogn og Fjordane framføre dei same tonane. Det flaug nokre tankar forbi om alle dei menneska som i løpet av 270 år har opplevd dette verket på ulike stader, i kyrkjer og konsertsalar i mange land. Skal tru kva Händel hadde tenkt om han visste at verket hans skulle få ei slik utbreiing og levetid? Og kvifor vel vi, i vår teknologiske tidsalder, å oppsøkje denne musikken igjen og igjen?

Vår digitale og elektroniske tidsalder gjev oss alt vi måtte ynskje av stimuli for blikk og øyregangar, og musikken talar til rytmesenteret i mellomgolvet meir enn til harmonisenteret i hjernen. Vi vil ha trøkk, rytme og høgt energinivå, og kan få det kvar og når vi vil. Men likevel er det eit urmenneske i oss der nervetrådane tek til å vibrere – akustisk – når barokkmusikken spinn sitt nett av tonar og harmoniar.

Det var ei helg fylt med kontrastar. Kanskje det gjorde oss litt klokare, litt flinkare til å ha fleire tankar i hovudet på same tid. Takk til Georg Friedrich, og til Førde kammerkor, Sogndal songlag og alle gode krefter som gjev oss ein flik av barokken i eit novembermørkt Sogn og Fjordane. Eg trur likevel eg skal la fjortisane modnast litt før vi introduserer Händels Messias som eit musikalsk alternativ. Det får vere måte på sprang for ei ungdommeleg, energisugen sjel.

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Google photo

Du kommenterer no med Google-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut /  Endre )

Koplar til %s